8 Ocak 2017 Pazar

Fazla çalışma uygulamasında nelere dikkat edilmeli?


Fazla çalışma, kanunda yazılı koşullar çerçevesin de, haftalık 45 saati aşan çalışmalardır. İş Kanunu’na göre, ülkenin genel yararları yahut işin niteliği veya üretimin artırılması gibi nedenlerle fazla çalışma yapılabilir.
  • ·         Fazla çalışmada üst sınır ve iş sözleşmesinin feshi

4857Sayılı İş Kanunu’nun 41.maddesine göre ,fazla çalışma süresinin toplamı bir yılda 270 saatten fazla olamayacaktır. Bu süre sınırı, işyerlerine veya yürütülen işçilere değil, işçilerin şahıslarına ilişkindir. Fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışma sürelerinin hesabında yarım saatten az olan süreler yarım saat, yarım saati aşan süreler ise bir saat sayılır.
İşçi fazla çalışma onayı verse de ücretini zamanında ve eksiksiz alsa da  iş sözleşmesini tek taraflı feshetme hakkı bulunmaktadır. İşçi yılda 270 saatten fazla çalıştığını ispatlarsa işverenden kıdem tazminatını alabilir.270 saati aşan çalışma çalışanın sağlığını olumsuz etkileyebileceği için, işçi bundan kaçınabilir ve iş sözleşmesini tek taraflı feshedebilir.
·         Fazla çalışmada serbest zaman
Fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışma yapan işçiler talep ederse bu çalışmalar karşılığı zamlı ücret yerine;
  • ·         Fazla çalıştığı her saat karşılığı 1 saat 30 dakikayı,
  • ·         Fazla sürelerle çalıştığı her saat karşılığında 1 saat 15 dakikayı serbest zaman olarak kullanır.

İşçi hak ettiği “serbest zamanı” altı ay zarfında işverene önceden yazılı olarak bildirmek şartıyla kullanır. Kullandığı serbest zaman ücretten kesilmez.
  • ·         Fazla çalışma ücreti

İş Kanununa göre; her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde elli yükseltilmesi suretiyle ödenir.
  • ·         Fazla çalışma onayı

Fazla çalışma için işçinin onayının alınması gerekir. Yalnızca zorunlu nedenlerle ve olağanüstü durumlarda yapılan fazla çalışma için bu onay aranmaz. Söz konusu onayın her yıl başında işçilerden yazılı olarak alınması ve işçinin özlük dosyasında saklanması gerekmektedir.
İşveren fazla çalışma için işçinin onayını alırken, fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışmanın karşılığı zamlı ücret mi, yoksa serbest zaman olarak mı kullanmak istediğini işçiye sormalıdır.
İşçinin fazla çalışma ücreti ödenmeyen, hak ettiği serbest zamanı altı ay zarfında kullandırmayan, fazla saatlerde yapılacak çalışmalar için işçinin onayını almayan işveren veya işveren vekiline, bu durumda olan her işçi için 2017 yılında ikiyüzdoksanbeş (295 RL) Türk lirası idari para cezası verecektir.

  • ·         Aylık ücrette (maktu) fazla mesai

İş sözleşmelerinde fazla çalışma ücretinin aylık ücrete dahil olduğu yönündeki hükümler olabilir. Kanun da belirlenen 270 saatlik süre ile sınırlı olarak geçerlidir. Bu durumda; işçi anılan sınırlamaların ötesinde fazla çalışma yaptığını kanıtladığı hallerde fark fazla çalışma ücretine hak kazanır.


Hiç yorum yok:

Yorum Gönder